List Simple Assessment od HMRC: co znaczy i co robić
Aktualizacja: 2026-10-18
Simple Assessment to rachunek za podatek od HMRC za wcześniejszy rok podatkowy. Sprawdź go, zapłać do daty z listu, a jeśli coś jest nie tak, skontaktuj się z HMRC w ciągu 60 dni.
Co to za list?
HMRC wysyła Simple Assessment (inaczej PA302), gdy jesteś winien podatek, którego nie dało się pobrać przez kod podatkowy (tax code). GOV.UK podaje przykłady: jesteś winien Income Tax, którego nie pobrano przez tax code, jesteś winien £3,000 lub więcej, musisz zapłacić podatek od State Pension albo masz dochód nieopodatkowany, np. odsetki od oszczędności lub dywidendy.
To nie jest to samo co zeznanie Self Assessment. Dostajesz je pocztą albo w Personal Tax Account. Pokazuje, ile jesteś winien, jak to policzono i jak zapłacić. Możesz je sprawdzić na GOV.UK. Jeśli dostaniesz kilka za jeden rok, ostatnie pokazuje łączną kwotę za ten rok.
Ile mam czasu?
| Zdarzenie | Od kiedy liczony | Ile czasu | Źródło |
|---|---|---|---|
| Zapłata: list z datą przed 31 października 2026 (rok 2025-26) | Data listu | Do 31 stycznia 2027 | GOV.UK |
| Zapłata: list z datą 31 października 2026 lub później | Data listu | W ciągu 3 miesięcy od daty listu | GOV.UK |
| Zgłoszenie błędu do HMRC | Zobacz list (zakładamy datę listu) | W ciągu 60 dni | GOV.UK |
| Zapłata lub telefon, gdy nie możesz zapłacić (list IDMS99P) | Data listu | 28 dni, według strony HMRC o sprawdzaniu listów. Trzymaj się daty z Twojego listu. | GOV.UK |
| Płatność z błędnym numerem referencyjnym | Dzień płatności | Skontaktuj się z Income Tax enquiries, żeby ją przenieść | GOV.UK |
Dwie strony GOV.UK podają różne terminy. Strona o Simple Assessment: 31 stycznia 2027 albo 3 miesiące. Strona o sprawdzaniu listów: 28 dni na zapłatę lub telefon. Zawsze trzymaj się terminu wydrukowanego w Twoim liście i zapytaj HMRC, jeśli coś jest niejasne.
Co zrobić krok po kroku?
- Sprawdź list według listy HMRC na GOV.UK. Zobacz nasz poradnik „Czy ten list od HMRC jest prawdziwy? 7 sprawdzeń”.
- Znajdź termin w liście i wpisz go do kalendarza.
- Sprawdź rachunek na gov.uk/check-simple-assessment. Zobacz, jakie dochody, odsetki lub świadczenia uwzględniono.
- Porównaj z własnymi dokumentami: paski wypłat, P60, wyciągi z emerytury, odsetki z banku.
- Jeśli coś jest błędne, skontaktuj się z HMRC w ciągu 60 dni.
- Jeśli jest poprawne, zapłać całość lub w mniejszych ratach. Cała kwota musi być zapłacona do terminu. Użyj 14-znakowego numeru referencyjnego zaczynającego się od X.
- Zapłać online, przelewem lub czekiem. Zachowaj potwierdzenie.
- Jeśli nie możesz zapłacić w terminie, poproś o pomoc. Użyj gov.uk/difficulties-paying-hmrc/overview albo zadzwoń pod 0300 322 7835 (numer ze strony HMRC o sprawdzaniu listów).
Jakie pismo wysłać? Gotowe pismo
Możesz potrzebować pisma do HMRC: żeby wskazać błędną kwotę i powód, poprosić o rozłożenie płatności (time to pay) albo o przeniesienie wpłaty na właściwy rachunek. UK Help Agent może je napisać po angielsku na podstawie nagrania głosowego albo zdjęcia listu.
Nagraj, co się stało, albo wyślij zdjęcie listu (wyjaśnienie za darmo, pismo £4)
Co jeśli minął termin?
Jeśli termin minął, skontaktuj się z HMRC od razu. Nie ignoruj listu. Powiedz, że chcesz zapłacić albo uzgodnić plan. GOV.UK odsyła do strony „difficulties paying HMRC”. Jeśli zapłaciłeś za dużo, poproś HMRC o zwrot. Jeśli wpłaciłeś z błędnym numerem referencyjnym, płatność może się opóźnić albo trafić na inny rachunek, więc poproś HMRC o jej przeniesienie. Nie potwierdziliśmy wysokości kar na stronach, które czytaliśmy, więc sprawdź na gov.uk.
Czy to samo dotyczy Anglii, Szkocji, Walii i Irlandii Północnej?
HMRC działa w całym UK. Strony, które czytaliśmy, nie opisują osobno Szkocji, Walii ani Irlandii Północnej. W Szkocji stawki Income Tax są inne, ale nie potwierdziliśmy, jak to wpływa na Simple Assessment, więc sprawdź na gov.uk, jeśli mieszkasz w Szkocji.
Najczęstsze pytania
Co to jest PA302?
To inna nazwa Simple Assessment, czyli rachunku za podatek od HMRC za wcześniejszy rok.
Kto dostaje Simple Assessment?
Osoby z podatkiem, którego nie dało się pobrać przez tax code, z długiem £3,000 lub więcej, z podatkiem od State Pension albo z dochodem nieopodatkowanym, np. odsetkami lub dywidendami.
Kiedy muszę zapłacić?
List z datą przed 31 października 2026: do 31 stycznia 2027. List z datą 31 października 2026 lub później: w ciągu 3 miesięcy od daty listu. Trzymaj się swojego listu.
Co jeśli rachunek jest błędny?
Skontaktuj się z HMRC w ciągu 60 dni.
Czy mogę płacić w ratach?
Tak, ale cała kwota musi być zapłacona do terminu z listu.
Źródła
- GOV.UK: Simple Assessment
- GOV.UK: Check your Simple Assessment
- GOV.UK: Check if a letter from HMRC is genuine
- LITRG: Is your HMRC letter genuine?
Sprawdzone: 2026-10-17
To informacja ogólna, nie porada prawna. Przepisy się zmieniają. W swojej sprawie sprawdź źródła powyżej albo zapytaj bezpłatnego doradcy, np. Citizens Advice.